screenhunter_137-sep-09-11-29

Alles is communicatie. Of in elk geval; alles valt of staat met slechte of goede communicatie. Dat maakt dit vak zo leuk, en dat maakt ook dat er altijd werk is. Ik denk ook niet dat er ooit een moment komt dat de robot dit zal overnemen.

Hoewel … onderdelen ervan natuurlijk wel. De chatbot is al druk bezig met het invullen van standaard vraag- en antwoordroutines. En dat zal met kunstmatige intelligentie echt nog wel wat verder gaan. Maar een echte communicatiestrategie opzetten, inclusief alle emoties, en het reageren op berichten met meerdere lagen, met cynisme, en ironie; het zal mijn tijd wel duren.

En omdat er op het gebied van communicatie geen betere show (en leerschool) is dan de Amerikaanse Verkiezingen, bezocht ik met collega Erik van ItsaRep een NRC-avond over deze verkiezingen, met van Peter Vandermeersch, hoofdredacteur NRC en (voormalige) VS-correspondenten Guus Valk, Tom-Jan Meeus en Twan Huys.
Diligentia in Den Haag geheel gevuld met mensen opzoek naar het antwoord op die ene vraag: hoe bestáát het? En in het verlengde daarvan: wat betekent dit voor ons?

screenhunter_135-sep-09-11-28screenhunter_136-sep-09-11-28

Big Business

Want de Amerikaanse verkiezingen zijn niet zozeer het feest van de democratie, als wel van de commercie en de communicatie. Het is big business en er gaan enorme bedragen in om. Peter Vandermeersch volgde in de VS ooit de cursus ‘How to be a Politician’, en ontdekte dat er maar twee modules waren: How to raise money’ en ‘How to deal with the media’. En dat is ook precies waar het over gaat.

En het hele verkiezingscircus is een aaneenschakeling van communicatieve hoogte- en dieptepunten. Elk woord wordt gewogen. Als het niet vóór het uitspreken ervan is, dan wel erna.

We begrijpen het niet

De Amerikaanse verkiezingen fascineren ons als Nederlanders. Omdat we het niet begrijpen. We begrijpen niet dat dat van elke regeerperiode maar 30% echt bruikbaar is om beleid te maken en door te voeren (omdat de overige tijd alweer besteed moet worden aan het voeren van campagne). We begrijpen niet dat de polarisatie nu zover is doorgevoerd dat er de laatste jaren minder wetten in de VS zijn doorgevoerd dan ooit.

screenhunter_137-sep-09-11-38

We begrijpen niet dat de Amerikaanse burgers dat blijven accepteren. We begrijpen niet dat de presidentiële campagne nu gaat tussen twee mensen die niet alleen de minst populair kandidaten ooit zijn, maar die ook nog maar eens door slechts 9% van de kiezers nu zijn voorgedragen.
We begrijpen niet dat iemand als Donald Trump de voorverkiezingen heeft gewonnen, genomineerd is, en steeds weer wegkomt met de meest inconsistente en aantoonbaar onjuiste verklaringen. En we zullen het ook niet begrijpen als hij in november opeens toch gekozen wordt. Net zo min als we het begrijpen dat de partij van Wilders inmiddels de grootste is in Nederland. Of dat we begrijpen dat de Britten hebben gekozen voor een Brexit.

Het geeft aan dat de emotie het weer eens wint van de ratio. Boosheid, angst en frustratie winnen het van redelijkheid en nuance. Is altijd al zo geweest natuurlijk, maar soms zijn er periodes dat je even denkt (of hoopt) dat we ons als mensheid eraan ontworsteld hebben.

Reputatie

Maar terug naar de Amerikaanse verkiezingen. De reputatie van beide kandidaten is ronduit slecht. Althans, bij de tegenstanders. De voorstanders denken daar heel anders over. Dat maakt voor mij reputatie ook tot iets dat lastig in absolute termen uit de drukken is. Een ‘bad rep’ voor Trump in sommige kringen, levert hem juist een uitstekende reputatie op bij anderen. En de stem van die anderen weegt in het stemhokje zo meteen even zwaar.  Reputaties kunnen worden uitvergroot en aangezet, door de kandidaten zelf, maar ook door de tegenstanders. Het ‘framen’ van iets of iemand is een techniek die in de Amerikaanse politiek tot grote hoogte is ontwikkeld. En als je maar lang genoeg iemand publiekelijk blijft associëren met een bepaalde gebeurtenis of kwalificatie, blijft dat uiteindelijk toch vaak hangen. Trump opent en beëindigt inmiddels ongeveer elke betoog met de term ‘Crooked Hilary’. Dat blijft toch plakken.

Of zoals René van der Gijp antwoordde toen hem werd gevraagd: “René, wat vind je er van dat een heel stadion ‘Sylvie is de hoer van Amsterdam’ zingt”?
“Ach als zo’n heel stadion dat zingt, dan zal er wel een kern van waarheid in zitten”.

screenhunter_136-sep-09-11-29

Het wordt Trump

Als besluit van de avond mocht het publiek met handopsteken aangeven wie het dacht dat de verkiezingen zou gaan winnen. De meerderheid dacht Hillary.
Omdat we het hopen, denk ik. En omdat we gewoon niet kunnen begrijpen…

Tom-Jan Meeus en Twan Huys denken overigens beiden dat het heel goed Trump zou kunnen worden. Omdat het niet om rationele argumenten gaat, maar om emotie. En met nog drie Tv-debatten te gaan zou de tienjarige TV-ervaring van Trump (The Apprentice) hem zomaar weer op voorsprong kunnen zetten.

Ik denk het ook. Het Amerikaanse tweepartijensysteem is failliet, en Donald Trump is de wal die dit schip gaat keren. With a bang! Dat dan weer wel.